Ukrayna aprel ayında Rusiyanın və işğal altındakı ərazilərin hərbi infrastrukturuna qarşı dron zərbələrinin miqyasını kəskin artırıb.
Redaksiya xəbər verir ki, açıq mənbə monitorinqlərində aprel ərzində təxminən 450 uğurlu Ukrayna zərbəsinin qeydə alındığı bildirilir. Onların 100-dən çoxunun Rusiya ərazisinin dərinliklərində yerləşən hədəflərə qarşı həyata keçirildiyi iddia olunur.
İlin əvvəlindən bəri işğal altındakı ərazilərdə FP-1 və FP-2 tipli orta və uzaqmənzilli Ukrayna dronları ilə təxminən 600 zərbə təsdiqlənib. Bu zərbələrin böyük hissəsinin 2026-cı ilin martından sonra həyata keçirildiyi bildirilir.
FP-1 və FP-2 Ukraynanın istehsal etdiyi zərbə dronlarıdır. FP-1 daha çox uzaqmənzilli hədəflər üçün istifadə olunur, FP-2 isə daha ağır döyüş başlığı ilə cəbhə arxasındakı möhkəmləndirilmiş obyektləri vurmaq üçün nəzərdə tutulur.
Məlumatlara görə, son aylardakı zərbələr nəticəsində Rusiyanın azı 34 hava hücumundan müdafiə sistemi, 29 radar və 32 hərbi nəqliyyat vasitəsi vurulub. Hədəflərin bir hissəsi uzaqmənzilli FPV dronlarla məhv edilib. FPV dron operatorun kamera görüntüsü ilə real vaxtda idarə etdiyi zərbə vasitəsidir.
Bu taktika Ukrayna üçün iki məqsədə xidmət edir. Birincisi, Rusiya ordusunun cəbhəarxası radar, hava müdafiəsi və logistika sistemlərini sıradan çıxarmaqdır. İkincisi, Rusiyanın daha dərin ərazilərindəki hərbi və iqtisadi obyektləri vurmaqla Moskvanın müharibə xərclərini artırmaqdır.
Ukrayna artıq dronları yalnız taktiki silah kimi yox, strateji təzyiq vasitəsi kimi istifadə edir. Neft emalı zavodları, hava bazaları, radar kompleksləri, raket sistemləri və sursat anbarları Ukrayna dron kampaniyasının əsas hədəflərinə çevrilib.
AP-nin məlumatına görə, Ukrayna mart ayında 33 mindən çox Rusiya dronunu vurduğunu bildirib. Bu, tammiqyaslı müharibə başlayandan bəri aylıq rekord göstərici kimi təqdim olunub. Kiyev bu nəticəni ucuz interceptor dronlarının, elektron müharibə sistemlərinin və daha çevik hava müdafiəsinin inkişafı ilə izah edir.
Interceptor dron havada başqa dronu tutmaq və məhv etmək üçün hazırlanmış ucuz müdafiə vasitəsidir. Ukrayna bu sistemlərdən xüsusilə Rusiyanın Shahed və Geran tipli kamikadze dronlarına qarşı istifadə edir.
Reuters-in məlumatına görə, Rusiya hələ də hər ay minlərlə Shahed və Geran dronu buraxır, lakin Ukrayna müdafiəsi onların böyük hissəsini vurmağı və ya elektron vasitələrlə sıradan çıxarmağı bacarır. Son aylarda Ukraynanın vurma göstəricilərinin 85-90 faiz səviyyəsinə çatdığı bildirilir.
Bu, Rusiyanın Shahed kampaniyasının tam dayandığı anlamına gəlmir. Hər ay yüzlərlə dron hələ də Ukrayna müdafiəsini keçə bilir və infrastruktur obyektlərinə zərər vurur. Lakin hücumların əvvəlki kimi strateji effekt yaratması çətinləşir.
Rusiyanın problemi təkcə itkilər deyil, həm də hücum tempinin məhdudlaşmasıdır. Shahed və Geran dronlarının istifadəsi yüksək səviyyədə qalsa da, Ukrayna tərəfi müdafiəni daha ucuz vasitələrlə qurduqca Moskvanın kütləvi dron hücumlarından aldığı nəticə azalır.
Bu mənzərə müharibədə dron balansının dəyişdiyini göstərir. Rusiya hələ də Ukrayna şəhərlərinə kütləvi dron və raket hücumları həyata keçirir, amma Ukrayna həm müdafiədə, həm də zərbə əməliyyatlarında daha çevik və ucuz dron ekosistemi qurmağa başlayıb.
Əsas nəticə odur ki, Ukrayna dronları artıq yalnız cəbhədə əsgər və texnika ovlamır. Onlar Rusiya hava müdafiəsini aşındırır, radar şəbəkəsini zəiflədir, logistikanı pozur və Rusiyanın dərinliklərində iqtisadi hədəflərə təzyiq göstərir.
Əgər bu temp qorunarsa, Rusiyanın hava müdafiəsi iki istiqamətdə yüklənəcək: həm Ukrayna cəbhəsi yaxınlığında radar və zenit sistemlərini qorumaq, həm də ölkənin dərinliklərində neft, sənaye və hərbi obyektləri müdafiə etmək. Bu isə Moskva üçün daha bahalı və daha mürəkkəb müharibə mərhələsi deməkdir.