Hava nəqliyyatında baş verən son hadisələr, xüsusilə də Nyuark hava limanında yaranan problemlər, bütün dünyada hava səyahətinin gələcəyi üçün ciddi narahatlıq yaradır. Texnoloji gerilik, işçi qüvvəsinin çatışmazlığı və köhnəlmiş infrastrukturun birləşməsi, hava məkanında gözlənilməz fəlakətlərə yol aça bilər.
Redaksiya xarici mətbuata istinadla xəbər verir ki, ABŞ-da hava nəqliyyatının idarə olunması sistemi 1990-cı illərin əvvəllərində yaradılıb. O zamanlar, trackball və rəngli monitorlar kimi yeniliklər tətbiq olunsa da, sistemin texniki imkanları müasir tələblərə cavab vermir. Federal Aviasiya İdarəsi (FAA) büdcə məhdudiyyətləri və zəif nəzarətlə üzləşib. Nəticədə, sistem köhnəlib və işçi qüvvəsi çatışmazlığı yaranıb. Nyuark hava limanında baş verən hadisələr, bu problemlərin nəticəsidir.
2024-cü ildə FAA, Amerika hava məkanında təxminən 16,8 milyon uçuşa nəzarət edib. Nyuark hava limanında baş verən texniki nasazlıqlar, təyyarəçilərin idarəetmə mərkəzi ilə əlaqəsinin kəsilməsinə səbəb olub. Bu cür hadisələr, təhlükəsizlik riskini artırır və uçuşların təxirə salınmasına gətirib çıxarır. İdarəetmə sistemindəki problemlər, işçilərin həddindən artıq yüklənməsinə və yanğına səbəb olur.
FAA, Nyuarkdakı idarəetmə əməliyyatlarını Filadelfiyaya köçürmək qərarına gəldi, lakin bu qərar da bir sıra problemlərlə üzləşdi. İşçilərin əksəriyyəti köçməkdən imtina etdi və yeni infrastrukturun yaradılması üçün lazımi vəsait ayrılmadı. İlon Maskın DOGE-si tərəfindən dəstəklənən FAA, texniki xidmət işçilərini və telekommunikasiya mütəxəssislərini işdən çıxardı.
Nəticədə, sistemdə tez-tez nasazlıqlar baş verir. Ekspertlər, Nyuarkdakı uzaqdan idarəetmə sistemindəki kritik nasazlıq riskini az hesab etsələr də, bu riskin reallığı getdikcə artır. FAA-nın problemləri həll etmək üçün daha yaxşı planlaşdırma, maaşların artırılması və yeni işçilərin işə götürülməsi lazımdır. Lakin, bu proses uzun müddət tələb edir. Hava nəqliyyatının təhlükəsizliyi, bu gün də kritik bir vəziyyətdədir.
Sevinc Kərimova