Azerbaycan'da faaliyet gösteren sivil toplum kuruluşlarının (STK) yetkililerinin yasa dışı eylemleriyle ilgili Başsavcılık bünyesindeki Yolsuzlukla Mücadele Ana Müdürlüğü'nde ceza davası açılarak ön soruşturma yürütüldü.
Başsavcılık Basın Servisi'nden yapılan açıklamaya göre, ön soruşturma sonucunda, “Azerbaycan Karabağ Savaşı Gazileri, Şehit Aileleri” Kamu Birliği Başkanı Mehdi Mehdiyev, “Azerbaycan Vatan Savaşı Gazileri” Kamu Birliği Başkanı Füzuli Rzaguliyev ve “Enternasyonalist Gazi Savaşçıları” Vakfı Başkanı Serraf Orucov'un, yetkileri olmadığı halde kurdukları çeşitli adlardaki madalya ve rozetleri para karşılığında ve kişisel ilişkilere dayanarak çok sayıda kişiye takdim ederek, devlet kurumları tarafından ilgili hizmetleri için vatandaşlara verilen nişan ve madalyalarla ilgili toplumda yanlış bir algı ve kafa karışıklığına yol açtıklarına dair ciddi şüpheler tespit edildi.
Nitekim, mevzuatta, özellikle “Azerbaycan Cumhuriyeti Nişan ve Madalyalarının Tesis Edilmesine İlişkin” Kanun'da nişan ve madalyaların vatandaşlara özel hizmetleri karşılığında devlet tarafından verilen ödüller olduğu, diğer yasal düzenlemelerde nişan ve madalyaların (herhangi bir anlamda “nişan” veya “madalya” ifadesi kullanılarak) bir ödül türü olarak tesis edilmesinin yasaklandığı, “Sivil Toplum Kuruluşları (Kamu Birlikleri ve Vakıflar) Hakkında” Kanun'da ise STK'ların tüzüklerinde devlet ve yerel yönetim organlarının yetkilerini gasp etmenin kabul edilemez olduğu belirtilmesine rağmen, söz konusu yetkililer tarafından bu talepler ağır bir şekilde ihlal edilmiştir.
Toplanan deliller ışığında Mehdi Mehdiyev, Füzuli Rzaguliyev ve Serraf Orucov, Ceza Kanunu'nun 309.1. maddesi (görev yetkisini aşma) uyarınca sanık olarak soruşturmaya dahil edildi, soruşturma makamının kararıyla haklarında polis nezareti altına alma tedbiri uygulandı ve dosya üzerindeki ön soruşturma tamamlanarak ilgili mahkemelere gönderildi.
Bununla birlikte, “Sivil Toplum Kuruluşları (Kamu Birlikleri ve Vakıflar) Hakkında” Kanun'a göre, kamu birliklerinin devlet kaydına alındıktan sonra 30 gün içinde üye kayıt defterini tutması gerektiği halde, “Karabağ Gazilerine Yardım”, “Şehit Aileleri, Gaziler ve Savaş Gazilerinin Korunması”, “Azerbaycan Cumhuriyeti Savaş, Emek ve Silahlı Kuvvetler Gazileri Teşkilatı”, “İstikrar ve Kalkınma Merkezi” Kamu Birlikleri ve “Dede Korkut” Yardım Vakfı, mevzuat hükümlerini ihlal ederek üye kayıt defterlerini tutmamış ve tüzüklerine uygun faaliyet göstermemişlerdir.
Bu durumlarla ilgili olarak ilgili kuruluşlar ve yöneticileri hakkında Başsavcılık bünyesindeki Ceza Takibi Dışı İcraatlar Müdürlüğü'nde, İdari Suçlar Kanunu'nun 579. maddesi (sivil toplum kuruluşları mevzuatının ihlali) uyarınca idari suç hakkında soruşturma başlatılarak ilgili mahkemelere ve Adalet Bakanlığı'na gönderilmiştir.
Aynı zamanda, STK'ların (kamu birlikleri ve vakıflar) kaydı, bu kuruluşların ilgili alanlara uygun faaliyet göstermesi ve adı geçen kurumlardan gelen başvuruların incelenmesi sırasında toplumun ve devletin kanunla korunan menfaatlerinin dikkate alınması, yeni kayıt için başvuran ve daha önce kayıtlı olan kuruluşların tüzüklerinin mevzuata uygun olup olmadığının kontrol edilmesi ve bu alanda denetimin güçlendirilmesi için ilgili tedbirlerin alınması konusunda Adalet Bakanlığı'na başvurulmuştur.