ABŞ-ın Kaliforniya ştatı süni intellekt sahəsində indiyə qədərki ən sərt tənzimləmələrdən birinə imza atıb. Ştatın qubernatoru Qevin Nyusom, emosional qarşılıqlı əlaqə quran söhbət botlarını hədəf alan Senat Bill 243 (SB 243) qanununu imzalayaraq qüvvəyə minib. Yeni qanun, süni intellekt söhbət botlarının xüsusilə uşaqlar və həssas istifadəçilər üzərindəki mümkün zərərlərinə qarşı "ilk hərtərəfli hüquqi çərçivə" xüsusiyyətini daşıyır.
Redaksiya məlumat verir ki, 1 yanvar 2026-cı ildə qüvvəyə minəcək qanun, OpenAI, Meta, Character AI və Replika kimi şirkətlərin uşaqların təhlükəsizliyi, şəffaflıq və böhran müdaxiləsi mövzusunda yeni tədbirlər görməsini zəruri edir. Buna görə, istifadəçilər söhbət etdikləri "şəxsin" insan deyil, süni intellekt olduğunu açıq şəkildə başa düşməlidirlər. Şirkətlər, həmçinin yaşın təsdiqlənməsi, fasilə xatırlatmaları, cinsi məzmun filtrləri və intihar və ya özünə zərər vermə halları üçün avtomatik böhran yönləndirməsi kimi təhlükəsizlik mexanizmlərini işə salmalıdırlar.
Qanun, həmçinin süni intellekt platformalarının "səhiyyə mütəxəssisi" kimi davranmasını qadağan edir və sosial media və ya söhbət tətbiqlərində yaş məhdudiyyətlərini sərtləşdirir. Pozuntu halında, qanunsuz deepfake istehsalı da daxil olmaqla, hər bir cinayət üçün 250 min dollara qədər cərimə tətbiq oluna bilər. Bu tənzimləmə, süni intellekt söhbət botlarının səbəb olduğu faciəvi hadisələrdən sonra gəldi. Xüsusilə bir gəncin ChatGPT ilə etdiyi uzun və qaranlıq söhbətlərdən sonra intihar etməsi və buna bənzər hadisələr ictimaiyyətdə böyük əks-səda doğurmuşdu. Bu hadisədən sonra OpenAI, ChatGPT-nin ruhi sıxıntı və böhran vəziyyətlərini müəyyən edə bilməməsi səbəbindən təhlükəsizlik tədbirlərini artıracağını açıqlamışdı.
Senator Stiv Padillanın sözlərinə görə, qanun "Çox güclü bir texnologiyanı nəzarət altına almaq" adına ilk böyük addımdır. Nyusom isə açıqlamasında, "Süni intellekti inkişaf etdirməyə davam edəcəyik, lakin bunu məsuliyyətlə edəcəyik. Uşaqlarımızın təhlükəsizliyi satılıq deyil," deyərək texnologiyanın etik sərhədlərinə diqqət çəkdi.
Kaliforniyanın SB 243 addımı, təkcə ABŞ-də deyil, bütün dünyada süni intellekt tənzimləmələrinin sürət qazanacağının da siqnalı kimi görünür.