Avropa İttifaqı (Aİ) Ukraynanın 2027-ci il üçün tələb etdiyi əlavə 70 milyard avronun hansı mənbələrdən təmin ediləcəyi ilə bağlı çətinlik yaşayır. Ukrayna Prezidenti Volodimir Zelenskinin yeni maliyyə tələbi Avropa rəsmiləri üçün gözlənilməz olub. Bu barədə İtaliyanın “La Repubblica” qəzeti məlumat yayıb.
Redaksiya mənbəyə istinadən xəbər verir ki, Kiyevin əlavə maliyyə dəstəyi ilə bağlı müraciəti Avropa İttifaqında yeni müzakirələrə səbəb olub. Avropa Şurasının yüksəkvəzifəli nümayəndələrindən biri tələb olunan vəsaitin haradan əldə ediləcəyinin hələ məlum olmadığını etiraf edib.
“Biz bu vəsaiti haradan tapacağımızı bilmirik”, – deyə rəsmi bildirib.
Məsələni çətinləşdirən əsas amillərdən biri Avropa İttifaqının Ukraynaya 2026–2027-ci illər üçün artıq 90 milyard avroluq kredit ayırmaq barədə razılığa gəlməsidir. Həmin qərar üzv dövlətlər arasında mürəkkəb danışıqlardan sonra qəbul olunub.
Macarıstan, Çexiya və Slovakiya isə bu kredit mexanizmi üzrə maliyyə öhdəliklərindən kənarda qalıb. Bu ölkələrin mövqeyi Ukraynaya dəstəyin maliyyələşdirilməsi məsələsində Avropa İttifaqı daxilində fikir ayrılıqlarının mövcud olduğunu göstərir.
“La Repubblica”nın məlumatına görə, əlavə 70 milyard avronun ayrılması xüsusilə qarşıdan gələn seçkilərə hazırlaşan Avropa ölkələri üçün həssas məsələyə çevrilib.
İspaniya, Fransa, İtaliya, Yunanıstan və Polşa kimi ölkələrdə hakimiyyətlərin Ukraynaya növbəti maliyyə yardımının zəruriliyini seçicilərə izah etməsi getdikcə çətinləşir.
Avropa hökumətləri bir tərəfdən Ukraynaya dəstəyin davam etdirilməsi məsələsini müzakirə edir, digər tərəfdən isə yeni maliyyə öhdəliklərinin daxili siyasi və iqtisadi nəticələrini nəzərə almalı olurlar.
Bundan əvvəl Ukrayna Prezidenti Volodimir Zelenski 2027-ci ildə ölkəsinin əlavə 70 milyard avroya ehtiyac duyacağını açıqlayıb. O, müharibənin davam etdirilməsi ilə bağlı ümumi xərcləri 155 milyard avro həcmində qiymətləndirib.
Bu rəqəmlər Avropada Ukraynaya ayrılan vəsaitlərin həcmi və istifadəsi ilə bağlı sualların yaranmasına səbəb olub.
Avstriyanın kansleri Kristian Ştoker də əlavə maliyyə tələbinə münasibət bildirərək Kiyevdən izahat istəyib.
Ştokerin sözlərinə görə, Ukrayna üçün əvvəllər razılaşdırılmış 93 milyard avroluq vəsaitin yalnız təxminən 20 milyard avrosu istifadə edildiyi halda, yeni maliyyə çatışmazlığının hansı səbəbdən yarandığı aydınlaşdırılmalıdır.
Kansler mövcud maliyyə imkanları ilə Ukraynanın yeni tələbləri arasındakı fərqin izah edilməsini vacib hesab edib.
Bununla belə, açıqlamada göstərilən 93 milyard avronun hansı maliyyə alətlərini əhatə etdiyi dəqiqləşdirilməyib. Avropa İttifaqının rəsmi qərarında isə 2026–2027-ci illər üçün təsdiqlənmiş kreditin məbləği 90 milyard avrodur.
Avropa İttifaqı qarşısında duran əsas məsələlərdən biri yeni yardımın mövcud büdcə imkanları, əlavə borclanma və ya digər maliyyə mexanizmləri vasitəsilə təmin edilməsidir.
Hazırda Ukraynanın 2027-ci il üzrə ehtiyaclarının maliyyələşdirilməsi istiqamətində beynəlxalq tərəfdaşlarla müzakirələr də aparılır.
Avropa Komissiyasının iqtisadi məsələlər üzrə komissarı Valdis Dombrovskis daha əvvəl bildirib ki, Aİ Ukraynanın 2027-ci il üçün maliyyə ehtiyaclarının qarşılanmasında digər beynəlxalq tərəfdaşların da iştirakını təmin etməyə çalışır.
Beləliklə, Zelenskinin əlavə 70 milyard avroluq tələbi Avropa İttifaqı qarşısında həm maliyyə, həm də siyasi baxımdan yeni vəzifələr qoyub. Tələb olunan məbləğin hansı mənbələr hesabına qarşılanacağı və üzv dövlətlər arasında bununla bağlı razılığın əldə edilib-edilməyəcəyi hələlik müəyyənləşməyib.