ABŞ-da keçirilən son büdcə təklifləri, ölkənin elm, təmiz enerji və ətraf mühit sahələrinə ciddi zərbələr vurmaqla yanaşı, iqlim dəyişikliyi və vətəndaş hüquqlarına qarşı açıq bir mövqe nümayiş etdirir. Bu təkliflər, federal agentliklərin fəaliyyətini məhdudlaşdırmaq və bir sıra əsas proqramları ləğv etmək niyyətindədir - bu barədə The Verge mətbuatı məlumat yayıb.
Redaksiya xarici mətbuata istinadən məlumat verir ki, Donald Trampın təklif etdiyi büdcə kəsirləri, yaşıl enerji layihələrini ləngidə, ətraf mühitin mühafizəsini zəiflədə və ABŞ-da sağlamlıq və iqlimlə bağlı tədqiqatları daha da çətinləşdirə bilər. 2026-cı maliyyə ili üçün təqdim olunan büdcə təklifləri, bərpa olunan enerji və karbon qazı emissiyalarını tutmaq üçün yeni texnologiyalar üçün federal maliyyələşdirmənin 15 milyard dollar azaldılmasını nəzərdə tutur. Eyni zamanda, Milli Səhiyyə İnstitutlarından təxminən 18 milyard dollar, Ətraf Mühitin Mühafizəsi Agentliyinin büdcəsindən isə yarısı silinəcək. Bu təkliflər, Tramp və milyarder İlon Maskın minlərlə hökumət işçisini işdən çıxarması və amerikalıların evlərini, sağlamlığını, havasını və suyunu qorumaqla vəzifəli tənzimləyiciləri zərərsizləşdirməsi ilə eyni vaxta təsadüf edir.
Təklif, vətəndaş hüquqlarına və iqlim dəyişikliyi ilə mübarizə üçün hər hansı həll yollarına qarşı bir nifrət ifadəsi kimi də görünür. Büdcə sənədində irqçi, elm əleyhinə, xırda və qəddar ifadələr yer alır. Milli Okean və Atmosfer İdarəsi də daxil olmaqla, iqlim dəyişikliyi və dəniz ekosistemləri ilə bağlı tədqiqatlara ayrılan vəsaitdə 1,3 milyard dollar azalma nəzərdə tutulur. Federal Fövqəladə Hallar Agentliyi (FEMA) 646 milyon dollar itirəcək.
Bu büdcə təklifləri, iqlim fəlakətlərinin qarşısını almaq üçün səyləri zəiflətməklə yanaşı, federal maliyyələşdirmənin əsas sahələrində də ciddi dəyişikliklərə səbəb olacaq. Bu addımlar, ölkənin gələcək inkişafı və ətraf mühitin qorunması üçün mühüm əhəmiyyət kəsb edən sahələrə mənfi təsir göstərə bilər.
Sevinc Kərimova
