Müasir beynəlxalq münasibətlər sistemində Azərbaycanın mövqeyi onun coğrafi üstünlükləri, siyasi iradəsi və müstəqil xarici siyasət strategiyası ilə sıx bağlıdır. Möhtərəm Prezident cənab İlham Əliyevin AQEM-in 7-ci Zirvə Görüşündə səsləndirdiyi fikirlər ölkəmizin beynəlxalq əməkdaşlıq sistemində artan rolunu aydın şəkildə nümayiş etdirir.
Asiya ilə Avropanın kəsişməsində yerləşən Azərbaycan müxtəlif regionlar arasında siyasi, iqtisadi və nəqliyyat əlaqələrinin inkişafında mühüm əhəmiyyət daşıyır. Bu coğrafi mövqe ölkəmizə yalnız tranzit imkanları qazandırmır, həm də beynəlxalq dialoqun genişləndirilməsi üçün əlavə şərait yaradır. Azərbaycanın ikitərəfli və çoxtərəfli formatlarda həyata keçirdiyi əməkdaşlıq təşəbbüsləri regional sabitliyin möhkəmləndirilməsinə xidmət edir. Ölkə başçısının çıxışında dövlətlərarası münasibətlərin bərabərhüquqluluq və qarşılıqlı hörmət prinsipləri əsasında qurulmasının vacibliyi xüsusi yer tutur. Azərbaycanın xarici siyasəti digər dövlətlərin daxili işlərinə qarışmamaq, suverenliyə hörmət etmək və ərazi bütövlüyünü tanımaq kimi fundamental prinsiplərə əsaslanır. Bu yanaşma beynəlxalq münasibətlərdə etimadın formalaşdırılması və uzunmüddətli tərəfdaşlığın təmin olunması baxımından mühüm əhəmiyyətə malikdir. Ölkəmiz beynəlxalq platformalarda iştirak etməklə milli maraqlarını qorumaqla yanaşı, ortaq problemlərin həllinə də töhfə verir.
AQEM kimi çoxtərəfli təşkilatlar dövlətlər arasında fikir mübadiləsi aparılması və qarşılıqlı anlaşmanın gücləndirilməsi üçün əlverişli imkanlar yaradır. Azərbaycanın AQEM-ə ikiillik sədrliyi dövründə təşkilatın institusional və hüquqi imkanlarının gücləndirilməsi istiqamətində həyata keçirilən tədbirlər ölkəmizin fəal diplomatik fəaliyyətinin göstəricisidir. Nəqliyyat, rəqəmsallaşma, ətraf mühit, turizm, təhsil və elm sahələrində əməkdaşlığın təşviqi təşkilatın fəaliyyət dairəsini genişləndirmişdir. Bu təşəbbüslər üzv dövlətlər arasında praktiki əməkdaşlığın inkişafına və qarşılıqlı faydalı əlaqələrin möhkəmlənməsinə şərait yaradır. Azərbaycanın təşəbbüslərinin üzv dövlətlər tərəfindən dəstəklənməsi ölkəmizin beynəlxalq nüfuzunun mühüm göstəricilərindən biri kimi qiymətləndirilə bilər. Belə əməkdaşlıq modeli siyasi dialoqu iqtisadi və humanitar əlaqələrlə tamamlayaraq daha dayanıqlı tərəfdaşlıq mühiti formalaşdırır. Azərbaycanın beynəlxalq nüfuzunun artması həm də ölkəmizin öz milli maraqlarını ardıcıl şəkildə müdafiə etməsi ilə bağlıdır. Prezidentin çıxışında ikili standartlara qarşı prinsipial mövqe nümayiş etdirilməsi beynəlxalq hüququn bütün dövlətlər üçün eyni qaydada tətbiq olunmasının əhəmiyyətini ön plana çıxarır.
Beynəlxalq təşkilatların qəbul etdiyi qərarların icrası təmin edilmədikdə həmin qurumlara olan etimad zəifləyir. Buna görə də beynəlxalq hüququn aliliyinin qorunması yalnız ayrı-ayrı dövlətlərin deyil, bütövlükdə beynəlxalq ictimaiyyətin maraqlarına uyğundur. Azərbaycan bu məsələyə diqqət çəkməklə beynəlxalq münasibətlərdə məsuliyyət və hesabatlılıq prinsiplərinin gücləndirilməsini vacib hesab edir. Nəticə etibarilə, AQEM-in 7-ci Zirvə Görüşündə səsləndirilən fikirlər Azərbaycanın regional və beynəlxalq proseslərdə fəal iştirakını təsdiqləyir. Ölkəmizin coğrafi mövqeyi, diplomatik təşəbbüsləri və əməkdaşlığa açıq siyasəti onun Avrasiya məkanında birləşdirici mərkəz kimi rolunu gücləndirir. Azərbaycanın qarşıya qoyduğu əsas məqsədlərdən biri milli suverenliyi qorumaqla yanaşı, beynəlxalq tərəfdaşlarla qarşılıqlı faydalı münasibətləri inkişaf etdirməkdir. Bu strategiya iqtisadi əlaqələrin genişlənməsi, nəqliyyat imkanlarının artması və regional təhlükəsizliyin möhkəmlənməsi üçün əlverişli zəmin yaradır. Beləliklə, Azərbaycanın AQEM çərçivəsində fəaliyyəti ölkənin milli maraqlarının müdafiəsi ilə beynəlxalq əməkdaşlığın inkişafını uzlaşdıran mühüm diplomatik istiqamətdir.
Bahadır Məlikov
Neftçala rayonu
