Almaniyanın xarici işlər naziri Yohann Vadeful İranı və Yəməndə fəaliyyət göstərən husi qüvvələrini beynəlxalq dəniz nəqliyyatına hücumlarla dünya ticarətini təhlükə altına almaqda ittiham edib. Nazir bildirib ki, Hörmüz boğazında və Qırmızı dənizdə gəmiçiliyə qarşı hücumlar qlobal iqtisadiyyata, enerji təchizatına və ərzaq təhlükəsizliyinə ciddi təsir göstərir. Bu barədə Reuters agentliyi məlumat yayıb.
Redaksiya mənbəyə istinadən xəbər verir ki, Yohann Vadeful oktyabrın 23-də İstanbulda keçirilən beynəlxalq görüş ərəfəsində açıqlama verərək İran və husilərin fəaliyyətinin qəbuledilməz olduğunu bildirib.
“Artıq kifayətdir! İran və husilər beynəlxalq dəniz nəqliyyatına hücumları ilə dünya ticarətini girov saxlayırlar”, – deyə Almaniyanın xarici işlər naziri vurğulayıb.
Vadefulun sözlərinə görə, bu hücumlar yalnız Yaxın Şərq ölkələrinə deyil, dünyanın müxtəlif bölgələrində yaşayan milyonlarla insana təsir göstərir.
Nazir xüsusilə enerji daşıyıcılarının və kənd təsərrüfatında istifadə olunan gübrələrin beynəlxalq bazarlara çatdırılmasında yaranan problemlərə diqqət çəkib.
O bildirib ki, dəniz nəqliyyatının təhlükəsizliyinin pozulması Avropada yanacaq və ərzaq qiymətlərinə təsir göstərir. İnkişaf etməkdə olan ölkələrdə isə təchizatın dayanması daha ağır humanitar nəticələrə səbəb ola bilər.
Almaniya diplomatiyasının rəhbəri İran və husiləri Yaxın Şərqdə qeyri-sabitliyi gücləndirməkdə, Yəməndəki humanitar vəziyyəti ağırlaşdırmaqda və Qlobal Cənub ölkələrinin ərzaq təhlükəsizliyinə təhdid yaratmaqda ittiham edib.
Vadeful beynəlxalq sularda sərbəst gəmiçiliyə və qonşu ölkələrə qarşı hücumların dayandırılmasını tələb edib.
Onun sözlərinə görə, regionda aclıqdan əziyyət çəkən və yaşadıqları ərazilərdə təhlükəsizlik hissini itirən insanlar üçün davam edən qeyri-sabitlik qəbuledilməzdir.
Nazir bildirib ki, beynəlxalq ictimaiyyət gəmiçilik marşrutlarının təhlükəsizliyini təmin etmək üçün daha əlaqələndirilmiş tədbirlər görməlidir.
Qeyd edək ki, Vadefulun açıqlaması İstanbulda Almaniya və Türkiyənin təşəbbüsü ilə təşkil olunan xarici işlər nazirlərinin görüşü ərəfəsində səsləndirilib.
Görüşdə Almaniya, Fransa, Böyük Britaniya və İtaliya ilə yanaşı, Türkiyə, Misir, Pakistan və Səudiyyə Ərəbistanının nümayəndələri iştirak edirlər.
Səkkiz ölkənin xarici siyasət idarələrinin rəhbərləri Hörmüz boğazında, Bab əl-Məndəb boğazında və Qara dənizdə gəmiçiliyin təhlükəsizliyini müzakirə edirlər.
Danışıqların əsas məqsədi beynəlxalq ticarət marşrutlarında yaranmış təhlükələrin azaldılması və regional münaqişələrin diplomatik yollarla həllinə töhfə verməkdir.
Hörmüz boğazı dünya enerji ticarəti üçün strateji əhəmiyyət daşıyır. Normal şəraitdə dünyada istehlak olunan neftin təxminən beşdə birinə bərabər həcmdə neft bu marşrut vasitəsilə daşınır.
Qırmızı dənizi Ədən körfəzi ilə birləşdirən Bab əl-Məndəb boğazı da beynəlxalq yük daşımalarının əsas marşrutlarından biridir. Normal şəraitdə qlobal dəniz ticarətinin təxminən 12 faizi bu boğazdan keçir.
Husi qüvvələrinin ticarət gəmilərinə hücumları və İranla əlaqəli regional gərginlik həmin marşrutlarda təhlükəsizlik risklərini artırır.
Bəzi gəmiçilik şirkətləri belə risklər səbəbindən alternativ marşrutlardan istifadə etmək məcburiyyətində qalırlar. Bu isə daşınma müddətlərini və nəqliyyat xərclərini artıra bilər.
Vadeful xəbərdarlıq edib ki, gübrə təchizatında yaranan fasilələr xüsusilə kənd təsərrüfatından asılı olan və ərzaq idxalına ehtiyac duyan ölkələr üçün ciddi təhlükə yaradır.
Nazir həmçinin Qara dənizdə taxıl daşımalarının təhlükəsizliyinə toxunaraq Rusiyanın Ukrayna ilə müharibəsi zamanı ticarət gəmilərinə və liman infrastrukturuna hücumları tənqid edib.
Onun fikrincə, Yaxın Şərqdə və Qara dənizdə davam edən təhlükəsizlik problemləri bir-biri ilə əlaqəli qlobal iqtisadi risklər yaradır.
Almaniya hökuməti bu səbəbdən Avropa və regional tərəfdaşları ilə birgə diplomatik fəaliyyətin gücləndirilməsini zəruri hesab edir.
Bununla belə, Yəməndəki humanitar böhranın bütün səbəblərini yalnız İran və husilərin fəaliyyəti ilə izah etmək düzgün olmaz. Ölkədə uzun illərdir davam edən müharibə, iqtisadi böhran, infrastrukturun dağılması və müxtəlif tərəflərin hərbi əməliyyatları vəziyyətin ağırlaşmasında rol oynayıb.
Vadefulun bəyanatı isə Almaniyanın İran və husilərin beynəlxalq gəmiçiliyə qarşı fəaliyyətinə dair siyasi mövqeyini əks etdirir.
Nazir İstanbul görüşündə iştirak edən ölkələrin ortaq mövqe nümayiş etdirməsinin vacibliyini vurğulayaraq dünya ticarətinin və enerji təchizatının təhlükə altında saxlanılmasına yol verilməməli olduğunu bildirib.