Türkiyənin ilk atom elektrik stansiyası olan Akkuyu Atom Elektrik Stansiyasının (AES) 4-cü enerji blokunda daha bir mühüm mühəndislik mərhələsi geridə qalıb. Layihədə, reaktor binasının mərkəzində yerləşən reaktor şaftının əsas tikinti elementlərindən biri olan təzyiq dəstəyi öz nəzərdə tutulmuş mövqeyinə quraşdırılıb. Akkuyu AES-in ilk blokunun 2026-cı ildə elektrik enerjisi istehsalına başlaması planlaşdırılır.
Redaksiya məlumat verir ki, Rosatom tərəfindən Mersində inşa edilən stansiyanın dördüncü blokunda həyata keçirilən montaj işləri, sahəyə hissələr şəklində gətirilən komponentlərin əvvəlcə birləşdirilməsi və daha sonra qaynaq əməliyyatlarının tamamlanması ilə icra edilib. Bu prosesdən sonra ağır texnika planlaşdırılmış nöqtəyə diqqətlə yerləşdirilib. 4-cü Enerji Blokunun yerləşdiyi tikinti sahəsində nüvə adası tikililərinin quraşdırılması planlaşdırılmış cədvələ uyğun olaraq davam edir. Layihənin idarə edilməsini öz üzərinə götürən AKKUYU NÜKLEER A.Ş. Baş direktoru Sergey Butskix, montajın tamamlanmasının blokun tikintisində əhəmiyyətli bir nailiyyət olduğunu vurğulayıb.
Butskixə görə, iri həcmli avadanlıqların quraşdırılması yalnız texniki hazırlıqla məhdudlaşmayan genişmiqyaslı bir proses tələb edir. Meteoroloji şəraitin diqqətlə təhlil edilməsi, daşıyıcı metal konstruksiyaların hazır vəziyyətə gətirilməsi, zəruri avadanlıqların sahədə mövcudluğu və ixtisaslı personalın koordinasiyası bu prosesdə həlledici amillər sırasındadır. Rəsmilər, bu addımın tamamlanmasından sonra reaktor şaftının tikintisində növbəti mərhələyə keçiləcəyini və şaftın xüsusi kompozit betonla doldurulacağını bildirirlər. Bu, reaktor şaftının təhlükəsizliyi üçün kritik bir hissədir.
VVER-1200 tipli reaktorlara malik bir enerji blokunda reaktor şaftı, reaktor binasının mərkəzində yerləşən silindrik dəmir-beton bir tikili kimi layihələndirilir. Bu tikili, stansiyanın bütün istismar rejimlərində reaktor təzyiq qabının yerləşdirilməsi, sabitlənməsi və qorunması funksiyasını yerinə yetirir. Reaktor şaftının əsas tikinti komponentləri arasında quru mühafizə qabı, dayaq dəstəyi və təzyiq dəstəyi mövcuddur. Bunlardan biri olan təzyiq dəstəyi, reaktor təzyiq qabının beton şaft daxilində təhlükəsiz şəkildə sabitlənməsini təmin edən əsas elementlərdən biri kimi önə çıxır.
Qaynaq edilmiş metal konstruksiya şəklində layihələndirilmiş bu iri həcmli komponentin texniki göstəriciləri də diqqət çəkir. 7 metrdən çox diametrə, təxminən 1 metr hündürlüyə və təxminən 27 ton çəkiyə malik olan təzyiq dəstəyinin reaktor sisteminin konstruktiv bütövlüyünü təmin etmədə kritik rol oynayacağı qeyd edilir. Akkuyu AES, Türkiyədə inşa edilən ilk atom elektrik stansiyası olmaq xüsusiyyətini daşıyır. Layihə çərçivəsində hər biri 1200 MVt elektrik istehsal gücünə malik dörd ədəd 3+ nəsil VVER reaktorlu enerji bloku quraşdırılır. Stansiya eyni zamanda qlobal atom enerjisi sektorunda "İnşa et-Sahib ol-İşlət" modeli ilə həyata keçirilən ilk layihələrdən biri kimi diqqət çəkir. Bu model çərçivəsində layihəni hazırlayan Rosatom və ona bağlı şirkətlər, stansiyanın inşasını, sahibliyini və istismarını öz üzərinə götürürlər.